با نزدیک شدن ناوگان آمریکا به خلیج فارس، سؤال مهمی مطرح شده است: آیا دونالد ترامپ در مسیر یک اشتباه تاریخی در قبال ایران قرار گرفته است؟
اینتین – ترامپ که در دوران تبلیغات انتخاباتی بر احتیاط و اجتناب از دخالت نظامی بیمورد تأکید داشت، اکنون سیاستهایی را دنبال میکند که به نظر میرسد واشنگتن را به چرخهای آشنا از تصادم و تنش مداوم با ایران بازمیگرداند.
قدرت نظامی و گزینههای محدود
واشنگتن در ماههای اخیر دو ناو هواپیمابر به منطقه اعزام کرده است و این اقدام، پرسشها درباره احتمال حمله نظامی دیگر به ایران را تقویت میکند. تحلیلگران هشدار میدهند که هرگونه حمله باید محدود به اهداف مشخص و قابل دسترس باشد و صرفاً استفاده از زور برای نشان دادن قدرت، میتواند خطر تشدید تنشها را افزایش دهد. عملیات تابستان گذشته با بمبافکن B-2 علیه تأسیسات هستهای ایران نمونهای از این چرخه بود؛ حملهای که تاکتیکی موفق بود اما باعث پاسخ متقابل تهران با موشک، پهپاد و فشار در تنگه هرمز شد.
منافع ملی نه احساسات
کارشناسان تأکید میکنند هر استفاده از نیروی نظامی باید مستقیماً با اولویتهای حیاتی ایالات متحده مرتبط باشد. جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای یک هدف اعلامشده است، اما این بهتنهایی دلیل کافی برای حمله نظامی گسترده نیست. بسیاری از مقامات آمریکایی بر این باورند که ایران هنوز تصمیم قطعی برای ساخت سلاح هستهای نگرفته و بنابراین پیوند بین سیاست اعلامی و توجیه راهبردی محدود و پیچیده است.
گزینههای حمله و خطرات آن
ترامپ چند گزینه تاکتیکی در اختیار دارد: حمله محدود تنبیهی، حمله تضعیفکننده یا حمله به زیرساختهای هستهای. هر یک از این گزینهها به احتمال زیاد واکنش ایران و پاسخهای متقابل را به دنبال دارد. تحلیلگران هشدار میدهند که تکرار چنین سناریویی میتواند منجر به حمله نیابتی به نیروهای آمریکایی در عراق و سوریه، پهپادها و موشکها علیه پایگاههای منطقهای، و اختلال در کشتیرانی جهانی شود.
ثبات منطقه و استقلال استراتژیک
ایالات متحده دارای منافع گسترده در ثبات خاورمیانه است، اما لزومی ندارد مسأله هستهای ایران را از طریق نیروی نظامی حل کند. حتی فشار اسرائیل برای حمله به ایران نمیتواند مبنای سیاست آمریکا باشد. کارشناسان میگویند تمرکز باید بر اولویتهای استراتژیک آمریکا باشد و از ورود به بحرانهایی که ناشی از فشار متحدان منطقهای است، اجتناب شود.
مزایای موقعیتسازی و بازدارندگی
نمایش قدرت نظامی میتواند بدون اقدام مستقیم نیز مؤثر باشد. حضور ناوها و تجهیزات در منطقه میتواند دشمنان را بازدارنده، متحدان را اطمینانبخش و کشتیرانی و پایگاهها را محافظت کند. بازدارندگی هوشمندانه نیازی به بمباران بیرویه ندارد و میتواند با استفاده دقیق از قدرت نظامی و انتخاب گزینههای مرتبط با منافع واقعی کشور همراه باشد.
چه زمانی نیروی نظامی مجاز است؟
استفاده از نیروی نظامی باید به تهدیدات فوری و مستقیم مربوط باشد، نه ترسهای فرضی از تواناییهای آینده ایران. جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای یک هدف مشروع است، اما فقط در صورتی که تهدید واقعی و قریبالوقوع باشد، توجیه حمله نظامی را دارد.
مقامات آمریکایی باید مراقب باشند که وارد چرخه تشدید تنش در خاورمیانه نشوند. ترامپ میتواند از قدرت نظامی برای بازدارندگی و دفاع استفاده کند بدون آنکه واقعاً حمله کند. موفقیت راهبردی در منطقه نیازمند استفاده انتخابی و هوشمندانه از قدرت آمریکا است، نه واکنشهای سریع و بدون برنامه.
منبع: خبرفوری
