خلاصه داستان سریال «مهیار عیار»

با خلاصه داستان سریال «مهیار عیار» با بازی کامران تفتی در ادامه همراه ما باشید.

اینتین – این سریال درباره راهزنی است که بر اساس اتفاقی در شهر یزد، پای چوبه‌دار می‌رود و همان موقع خواهشی را مبنی بر دیدار مادرش مطرح می‌کند.

جوانمردی برای این‌که راهزن به خواسته‌اش برسد وساطت می‌کند و این اقدام باعث می‌شود او دچار تحول شود و به سمت عیاری بیاید. مهیار از مهارت و ذکاوت خوبی برخوردار است و به مرور با مشکلاتی که در شهر اصفهان برای مردم، داروغه و… اتفاق می‌افتد، درگیر می‌شود و هر بار داستان جدیدی روایت می‌شود.

آیا سریال مهیار عیار بر اساس واقعیت ساخته شده؟
مهیار عیار یکی از راهزنان و خلافکار های مشهور در دوران شاه عباس صفوی بود. او سالها به شرارت و راهزنی از کاروان‌ها می‌پرداخت به طوری که اکثر بازرگانان و مسافران به شدت از اینکه او جلویشان را بگیرد می‌ترسیدند و حتی بعضا مسیر سفر هایشان را تغییر می‌دادند. مهیار در دوران شرارت خود یک وجه مثبت داشت، آن هم این که در مسائل ناموسی و آزار زنان بسیار حساس و متعصب بود. او هیچوقت به یارانش اجازه تعرض و یا حتی بی‌احترامی به زنان را نمی‌داد. آنها حتی جرات نمی‌کردند جایی که مهیار هست به زنان نگاه کنند.

وقتی که راهزنی و شرارت های مهیار به اوج خودش رسید، کاروان های زیادی نزد شاه عباس می‌رفتند و شکایت او را می‌کردند. همه جا پیچیده بود که دیگر در سفر ها امنیت وجود ندارد و شخصی به نام مهیار از کاروان ها سرقت می‌کند. در نهایت، شاه عباس دستور می‌دهد که هرطور شده او را دستگیر کنند. وقتی که مهیار به زندان می‌رود با یک حکیم آشنا می‌شود که او هم زندانی است. هم نشینی مهیار با حکیم باعث می‌شود که او تغییر کند و تصمیم بگیرد به انسان بهتری تبدیل شود اما این تصمیم با توجه به سابقه او اصلا کافی نبود.

تا اینکه به مهیار خبر می‌دهند مادرش دق کرده است. مادر مهیار در لحظات پایانی زندگی اش به مردم می‌گوید به مهیار پیغام دهید که تغییر کند و دیگر دست از راهزنی بردارد و از این پس با هوش بالایی که دارد به جای شرارت، به کمک مردم برود.

عیاران در عصر صفویه چه کسانی بودند؟
پیشینه تاریخیِ عیاران را باید در ایران پیش از اسلام جست‌وجو کرد. آن‌چه مسلم است مکتب عیاری همانند مکتب فتوّت یا جوانمردی ریشه در آیین‌های پهلوانی در ایران پیشااسلامی دارد. مرجع اصلی در همه آیین‌های پهلوانی قهرمانان اساطیری اند که همواره در قالب داستان‌ها و افسانه‌ها اصول خود را سینه به سینه رواج می‌داده‌اند.

آیین عیاری و جوانمردی شامل مروت، ایثار، فداکاری، یاری مظلومان و بی‌پناهان، شفقت به خلق، وفای به عهد و بالاخره خودشکنی بود و تمامی این خصوصیات بعدها در تصوّف به صورت صفات ممتاز انسان کامل درآمد. جوانمردان علاوه بر صفات انسانی که داشتند مقیّد به انجام آدابی بودند که معرف جوانمردی بود. پس از اسلام که جوانمردان دین اسلام را پذیرفتند به تدریج اساس مذهب تصوف بر پایه اسلام و فتوّت استوار شد و آداب جوانمردی در رسوم خانقاهی میان صوفیان متداول و مرسوم گردید.

آن‌چه در فرهنگ‌ها درباره واژه عیار نوشته شده حاکی از آن است که این واژه دربرگیرنده مفهوم چالاکی و شجاعت و جوانمردی است. ملک‌الشعرای بهار اعتقاد داشته است که لفظ عیار همان «ای یار» فارسی و «ادییار» پهلوی است. برخی نیز واژه عیار را مترادف دزد و طرار و شب‌رو دانسته‌اند؛ اگر چه این نام‌ها عمدتا از سوی مخالفان آنان داده شده است. ایار به معنی یاری‌رساندن به دیگران است.

از منابع بسیار مهمی که درباره عیاران آگاهی‌هایی در اختیار ما می‌گذارد، قابوسنامه امیر عنصرالمعالی و سمک عیار فرامرز بن خداداد بن عبدالله الکاتب الارجانی می‌باشد. چنان‌که در آن کتاب‌ها و برخی کتب دیگر می‌خوانیم، عیاران به سختی به اصول خود که اصول جوانمردان بود پای‌بند بودند و هر کس آن اصول را زیر پا می‌گذاشت کیفر می‌دید.

اصل و ریشه جوانمردی از دیدگاه عیاران سه چیز بود: هر چه گویی بکنی و خلاف راستی نگویی و شکیب را کار بندی.

اصول عملی که در طول زندگی خود به کار می‌گرفتند، عبارت بود از رازداری، راستگویی، یاریِ درماندگان، عفت، فداکاری، استغنا و بی‌نیازی، دوستِ دوست بودن و دشمنِ دشمن بودن، بی‌باکی و دلیری، دعوا نکردن، بازجست نکردن از کار کسان، پیمان‌داری، سوگند نشکستن، غمازی نکردن، گشاده‌دستی.

روزگار صفاریان یعقوب لیث صفاری که خود قبل رسیدن به حکومت ایران عیار بود، درخشش فعالیت عیاران بوده است.

نجم دایه در مرصاد العباد، عیاری را یکی از مراحل سیر و سلوک شمرده است و حافظ و مولانا و عطار خصایل عیاران را ستوده‌اند.

منبع | روزیاتو