با معنی و تفسیر شعر «ای چرخ فلک! خرابی از کینه توست» رباعی شماره ۱۲ از رباعیات خیام تو این مطلب همراه ما باشید.
اینتین – خیام در برخی از رباعیات خود به نقد جامعه و فرهنگ زمانهاش میپردازد. او به مسائلی چون ریاکاری، عدم صداقت و بیمعنایی زندگی اجتماعی اشاره میکند و از این طریق به خوانندگان خود آگاهی میدهد.
رباعی شماره ۱۲ از شاعر بزرگ خیام
ای چرخ فلک! خرابی از کینه توست
بیدادگری شیوهٔ دیرینهٔ توست
ای خاک! اگر سینهٔ تو بشکافند
بس گوهر قیمتی که در سینهٔ توست
تفسیر این شعر
این شعر از خیام، شاعر بزرگ ایرانی، به زیبایی و عمق فلسفی زندگی و طبیعت اشاره دارد. در زیر، هر بیت را به زبان ساده توضیح میدهم:
۱. ای چرخ فلک! خرابی از کینهٔ توست
در این بیت، شاعر به “چرخ فلک” (که نماد تقدیر و سرنوشت است) خطاب میکند و میگوید که ویرانیها و مشکلاتی که در زندگی وجود دارد، ناشی از کینه و دشمنی توست. این نشاندهندهٔ نارضایتی شاعر از سرنوشت و تقدیر است.
۲. بیدادگری شیوهٔ دیرینهٔ توست
او ادامه میدهد که بیعدالتی و ظلم، ویژگی همیشگی (دیرینه) چرخ فلک است. به عبارت دیگر، شاعر معتقد است که سرنوشت همیشه عادلانه نیست و انسانها در برابر آن آسیبپذیرند.
۳. ای خاک! اگر سینهٔ تو بشکافند
در این بیت، شاعر به “خاک” (که نماد زمین و طبیعت است) خطاب میکند و میگوید که اگر سینهٔ خاک را بشکافند (یعنی درون زمین را بکاوند)، چه چیزهایی کشف خواهد شد.
۴. بس گوهر قیمتی که در سینهٔ توست
او میافزاید که در دل خاک، گوهرها و جواهرات قیمتی زیادی نهفته است. این اشاره به ارزشهای پنهان در طبیعت و زندگی دارد، که باید برای کشف آنها تلاش کرد.
در کل، این شعر به دو موضوع مهم اشاره دارد: نارضایتی از سرنوشت و تقدیر (چرخ فلک) و ارزشهای پنهان در زندگی و طبیعت (خاک). خیام با استفاده از این دو تصویر، ما را به تفکر در مورد عدالت، زیبایی و ارزشهای نهفته در جهان دعوت میکند.
منبع | روزانه




