دیوان حافظ با دهها غزل ناب و صفحات متفاوت در نسخههای مختلف، پشتوانهای از میراث ادبی ایران است؛ اما نسخه اصلی آن امروز در موزهها و کتابخانههای معتبر جهان نگهداری میشود.
اینتین – خواجه شمسالدین محمد حافظ شیرازی یکی از بزرگترین شاعران غزلسرای تاریخ ادبیات فارسی و جهان است. او نه تنها شاعری غزلسرا، بلکه عارف، فیلسوف، و مفسر عمیقترین لایههای عرفانی و انسانی است که آثارش در قلب فرهنگ ایرانی جای دارد. اشعار او به دلیل زبان فاخر، بازیهای ظریف کلامی و تلفیق ماهرانه نمادهای ظاهری با عشق الهی و عرفان همواره مورد توجه عامه و خواص بوده است.
اهمیت دیوان حافظ فراتر از جنبه ادبی صرف است؛ این مجموعه، به یک کتاب مرجع فرهنگی تبدیل شده است که مردم از آن برای فالگیری، یادگیری حکمت و الهامگیری استفاده میکنند. همین اهمیت باعث شده تا سوالات بنیادی و دقیقی در مورد ساختار و اصالت این اثر همواره مطرح شود.
دیوان حافظ چند غزل دارد؟
دیوان حافظ مجموعهای است از حدود پانصد غزل به همراه چند قصیده، دو مثنوی، چند قطعه و تعدادی رباعی. بخش اصلی این مجموعه را غزلیات تشکیل میدهند، هرچند شمار دقیق آن در نسخههای مختلف یکسان نیست.
در نسخه تصحیحشدهی قزوینی و غنی، تعداد غزلها ۴۹۵ است و در چاپ انتقادی خانلری، که بر پایه کهنترین نسخهها تدوین شده، ۴۸۶ غزل اصیل شناخته شده و ۳۸ غزل نیز به عنوان الحاقی در جلد دوم با عنوان ملحقات آورده شده است.
در میان غزلیات او، نمونههایی از غزلهای ملمّع نیز دیده میشود؛ آثاری که جلوهای خاص به دیوان حافظ بخشیدهاند و مطالعه آنها تجربهای دلنشین از شعر فارسی را فراهم میکند.
برخی تصور میکنند بخشی از اشعار حافظ در گذر زمان از میان رفته است؛ اما با توجه به نبود هیچ مدرک معتبر تاریخی، این فرضیه قابل تأیید نیست.
کتاب حافظ چند صفحه است؟
تعداد صفحات دیوان حافظ دقیقاً ثابت نیست، چون به نوع چاپ، اندازه صفحه، خط، حاشیه، و نسخه تصحیحشده بستگی دارد.بسته به نوع چاپ و تصحیح، دیوان حافظ معمولاً بین ۴۰۰ تا ۸۰۰ صفحه دارد.
کتاب اصلی حافظ کجاست؟
کتاب اصلی و دستنویس حافظ موجود نیست. آنچه امروز میخوانیم، حاصل تلاش محققان برای بازسازی متن بر اساس کهنترین نسخههای خطی موجود است که در کتابخانههای بزرگ نگهداری میشوند.
قدیمیترین نسخه خطی دیوان حافظ که در مرکز نسخ خطی آستان قدس نگهداری میشود، قدمتی بالغ بر ۵۸۵ سال دارد. این نسخه یکی از مهمترین گنجینههای ملی برای مطالعه سیر تحول دیوان حافظ است و قدمت آن نشاندهنده تلاش کاتبان ایرانی برای حفظ اشعار او در قرون اولیه پس از وفات شاعر است.
نسخه خطی ۸۰۱ نیز از قدیمیترین دستنویس شناختهشده از دیوان حافظ است که در موزه کتابخانه نورعثمانیه ترکیه نگهداری میشود.
دیوان حافظ چند بیت دارد؟
به دلیل وجود غزلیات متفقالقول بر اصالت و غزلیات مورد تردید (الحاقی)، هیچ کس نمیتواند یک عدد واحد و قطعی برای تعداد ابیات ارائه دهد، مگر اینکه مشخص کند دقیقاً از کدام نسخه (با کدام تعداد غزل و الحاقات) استفاده میکند.
به طور کلی، مشهورترین برآوردها حاکی از آن است که دیوان حافظ شامل حدود ۵۰۰ غزل است و اگر همه اشعار (قصاید، مثنویها و قطعات) را حساب کنیم، تعداد ابیات به صورت تقریبی در حدود ۵۸۰۰ تا ۶۰۰۰ بیت متغیر است.
منبع | نمناک
